Fizik Kitabı

fizik ve matematik le ilgili bilmek istediğiniz herşey bu forumda
 
AnasayfaTakvimSSSAramaÜye ListesiKullanıcı GruplarıKayıt OlGiriş yap

Paylaş | 
 

 Dinamik...

Önceki başlık Sonraki başlık Aşağa gitmek 
YazarMesaj
Admin
Admin
Admin
avatar

Mesaj Sayısı : 45
Kayıt tarihi : 11/03/09

MesajKonu: Dinamik...   Cuma Mart 13, 2009 8:32 pm

Dinamik

Hareket veya hareketteki degismelerin sebeplerini arastirarak kuvvetle hareket arasindaki iliskiyi inceleyen mekanigin bölümüne dinamik denir. Dinamigin üç temel prensibi vardir. 1. Eylemsizlik Prensibi
Bir cisme etki eden kuvvetlerin bileskesi sifir ise, cisim ya durur, ya da bir dogru boyunca sabit hizla hareketine devam eder.
Fnet = 0 ise, iki durum vardir.
a. Ilk hiz sifir ise, cisim duruyordur.
b. Ilk hiz var ise cisim ayni hizla yoluna devam eder.
2. Temel Prensip
Bir cisme net bir kuvvet uygulanirsa, cisim ivmeli hareket yapar. Kuvvetle kütlenin orani sabit ve ivmenin degerine esittir.
F=m.a
dir.
F : Hareket dogrultusunda cisme etki eden net kuvvet
m : Cismin kütlesidir.
SI birim sisteminde kuvvet birimi Newton, kütle birimi kg, ivme birimi ise m/s2 dir.
Dinamigin temel bagintisina göre,kütle sabit ise, net kuvvet ile ivme dogru orantilidir. Ayrica kuvvetin isareti ile, ivmenin isareti de aynidir.

Net kuvvetin ivmeye göre degisim grafigi sekildeki gibi olur. Dogrunun egimi ise kütleye esittir.
Düz bir yolda durmakta olan cisme yatay dogrultuda sabit bir kuvvet uygulanirsa cismin ivmesi sabit olur ve düzgün hizlanan hareket yapar. Cismin hiz–zaman grafigi sekildeki gibi olur.
Sürtünmeler önemsiz ise, hareket dogrultusunda dik uygulanan kuvvetlerin net kuvvete etkisi yoktur.Dolayisiyla cismin hareket durumunu etkilemez
Net kuvvet cismin hareket yönünde uygulanirsa cisim hizlanan hareket yapar.Hareket yönünün tersine uygulanirsa cisim yavaslayan hareket yapar.
3. Etki – Tepki Prensibi
Bir G agirlikli cisim S yüzeyi üzerine G agirligi kadar bir etki kuvveti uygularsa, S yüzeyi de cisme N kadar tepki kuvveti uygular. Etki kuvveti ile tepki kuvveti birbirine büyüklükçe
esit, fakat yönce zittir. G = – N dir.
Her cismin gösterebilecegi maksimum bir tepki kuvveti vardir. Uygulanan etki kuvveti o cismin gösterebilecegi maksimum tepkiden büyük olamaz.
SÜRTÜNME KUVVETI
Yatay bir zemin üzerinde v hizi ile atilan cisim bir süre sonra durur. Yavaslayan cisimlere, hareket yönünün tersine bir kuvvet uygulanir. Bu kuvvet cisim ile zemin arasindaki sürtünme kuvvetidir.
Duran bir cisme kuvvet uygulandiginda cisim önce hareket etmekte zorlanir. Bunun nedeni sürtünme kuvvetidir. Buna göre sürtünme kuvveti hareketli bir cismi durdurmaya veya durmakta olan cismin harekete geçmesini engellemeye çalisan bir kuvvettir.
Sürtünme kuvvetinin büyüklügü yüzeye dik olan N tepki kuvveti ile dogru orantilidir.
fs = k.N olur
Buradaki k sabiti, sürtünme katsayisi olup, sürtünen yüzeylerin cinsine baglidir. Parlak ve pürüzsüz yüzeylerin sürtünme katsayisi küçüktür.
N : Hareket dogrultusuna dik olan kuvvetlerin bileskesidir.
Sürtünme katsayisi küçük olan yüzey de sürtünme kuvveti küçük olur. Bu tip yüzeylere kaygan zemin denilir. Sürtünme kuvveti cismin sürtünen yüzeyinin alanina bagli degildir.
Sekildeki cisim, sürtünme katsayisi ayni olan, genis ve dar yüzeyler üzerinde çekildiginde, her iki durumda da sürtünme kuvveti esit olur.

fs = k . N formülü sürtünme katsayisinin maksimum degeridir. Örnegin, sekildeki K cismi ile zemin arasindaki sürtünme kuvveti 15 N ise, uygulanan kuvvet 15 N oluncaya kadar sürtünme kuvveti uygula- nan kuvvete esittir.

F kuvveti 10 N ise sürtünme kuvveti de 10 N dur. F kuvveti 15 N ise sürtünme kuvveti de 15 N dur. Daha sonra F kuvvetinin aldigi herdegere karsilik sürtünme kuvveti degismez ve 15 N olur.sonra F kuvvetinin aldigi herdegere karsilik sürtünme kuvveti degismez ve 15 N olur.
r
Daha sonra F kuvvetinin aldigi her degere karsilik sürtünme kuvveti degismez ve 15N olur.
Ayrica cismin ivme uygulanan kuvvet grafigi sekildeki gibi olur. Uygulanan kuvvet sürtünme kuvvetine esit oluncaya kadar cisim hareket etmez ve ivme kazanmaz. Dogrunun egimi ise, cismin kütlesinin tersine esittir.

*
Sürtünme kuvveti hareket yönüne zit yöndedir.
*
Sürtünme kuvvetin hareket ettirici özelligi yoktur.,hareketi engelleyici özelligi vardir.
*
Sürtünme kuvveti cismin sürtünen yüzeyin cinsine baglidir.
*
Sürtünme kuvvetinin büyüklügü sürtünen yüzeylere dik olan tepki kuvveti ile dogru orantilidir.
*
Sürtünme kuvveti olmasa idi, hareket halindeki insanlar duramaz ,duran insanlar ise yürüyemezlerdi
*
Sürtünme kuvveti zeminle oldugu gibi hava ile de sürtünme olur Buna hava direnci denir.

EGIK DÜZLEM
1. Sürtünmesi Önemsiz Egik Düzlem
Egim açisi a olan, sürtünmesi önemsiz egik düzleme m kütleli bir cisim birakiliyor. Cismin agirlik kuvveti bilesenlerine ayrilirsa egik düzleme, paralel ve dik bilesenler tarali üçgenden sinüs ve cosinüs bagintilari yazilarak bulunur.

Fx = mg . sina
Fy = mg . cosa dir.
Cismi egik düzlemde asagi dogru hareket ettiren kuvvet Fx kuvvetidir. Buna göre cismin ivmesi dinamigin temel prensibinden bulunur.
Fnet = m . a
Fx = m . a
mgsina = m . a
a = g . sina dir.
Bu bagintiya göre, cismin ivmesi yalniz egik düzlemina egim açisi ile g yerçekim ivmesine baglidir. Cismin kütlesine bagli degildir. Cismin egik düzlemde aldigi yol, kazandigi hiz ve geçen süre hizlanan hareketin özelliklerinden bulunur.
2. Sürtünmeli Egik Düzlem
Benzer sekilde agirlik kuvvetinin bilesenleri bulunur.
Fx = mg sina
Fy = mg cosa dir.
Sürtünme kuvveti ise,
fs = k . N = k . mg cosa dir. (N = Fy)

*
Cismin egik düzlemde hareket etmesi için Fx > fs olmalidir.
*
Fx = fs ise, ilk hiz yoksa harekete geçmez, ilk hiz varsa sabit hizli hareket yapar.
*
Fx < fs ise, cisim harekete geçmez. Eger ilk hizla atilirsa, asagi dogru yavaslayan hareket yapar.

Sürtünmeli egik düzlemde cismin ivmesi,
Fx – fs = m . a bagintisindan bulunur.
Esitligin her iki tarafindan kütleler sadelesecegi için, sürtünmeli egik düzlemde de ivme kütleye bagli degildir.
Sayfa başına dön Aşağa gitmek
Kullanıcı profilini gör http://fizikkitabi.eniyiforum.net
 
Dinamik...
Önceki başlık Sonraki başlık Sayfa başına dön 
1 sayfadaki 1 sayfası

Bu forumun müsaadesi var:Bu forumdaki mesajlara cevap veremezsiniz
Fizik Kitabı :: Fizik Bölümü :: Mekanik-
Buraya geçin: